دراسة مشکلة السنّة والتجدید فی روایة «رباعیة الخسوف» لإبراهیم الکونی

نوع المستند: پژوهشی

المؤلفون

قسم اللغة العربیة وآدابها، فرع طهران مرکزی، جامعة آزاد الإسلامیة، طهران، إیران

المستخلص

إنّ مشکلة السنّة والتجدید من المسائل الهامّة فی النقد المعاصر الذی یعتبر الأدب ولاسیّما الروایات الاجتماعیة أرضیة رئیسة لها. إنّ المجموعة القصصیة «رباعیة الخسوف» لإبراهیم الکونی الروائی اللیبیایی وهی رسَمَت القضایا الاجتماعیة فی لیبیا. مع أنّ الروائی مال إلی السنّة أکثر ولکنّه نزعَ إلی التجدید فی بعض الأحیان وینقد التجدید وأبعاده. إنّ العناصر القصصیة فی هذه الروایة نحو المکان والزمان والشخصیات و... تخیل إلی المخاطب مفهوم السنّة. استفادت هذه المقالة من المنهج الوصفی- التحلیلی للکشف عن الصور السنّة والجدیدة فی هذه المجموعة القصصیة وتحلیلها. یتّضح من النتائج أنّ الظروف الاجتماعیة أنّ کالصحراء وصبغة حیاة البادیة وعناصرها کالمعتقدات والرسوم والمشاغل والمهن، طریقة المعاش، القضایا الاقتصادیة والإنتاجیة إلی جانب التجدید والتحوّلات النهضات السیاسیة والاجتماعیة الناتجة عنها کحضور العدوّ المستعمر والنفط والأدوات الحدیثة والجرائد هی من القضایا التی یوضّح مشکلة السنّة والتجدید بصورة جیّدة.

الكلمات الرئيسية


الأنصاری، عمر. 2006م، الرجال الزرق: الطوارق الأسطورة والواقع، ط 1، بیروت: دار الساقی.

برمن، مارشال. 1380ش، تجربه و مدرنیته، ترجمه مراد فرهادپور، تهران: طرح نو.

بودلر، شارل. 1391ش، گل‌های رنج، ترجمه: محمدرضا پارسایار، چاپ اول، تهران: هرمس.

الکونی، ابراهیم. 1991م، رباعیة الخسوف، أخبار الطوفان، ط2، لیبیا: دار الطاسیلی للنشر والإعلام، ودار التنویر للطباعة والنشر بالمغرب.

الکونی، ابراهیم. 1991م، رباعیة الخسوف، البئر، ط2، لیبیا: تاسیلی للنشر والإعلام، ودار التنویر للطباعة والنشر بالمغرب.

الکونی، ابراهیم. 1991م، رباعیة الخسوف، الواحة، ط2، لیبیا: تاسیلی للنشر والإعلام، ودار التنویر للطباعة والنشر بالمغرب.

الکونی، ابراهیم. 1991م، رباعیة الخسوف، نداء الوقواق، ط2، لیبیا: تاسیلی للنشر والإعلام، ودار التنویرللطباعة والنشر بالمغرب.

گیدنز، آنتونی. 1376ش، جامعه شناسی، ترجمه: منوچهر صبوری، تهران: نشر نی.

محسنی، منوچهر. 1386ش، بررسی در جامعه شناسی ایران، تهران: پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات.

میرصادقی، جمال. 1384ش، بادها خبر از تغییر فصل می‌دهند، تهران: اشاره.

نصر، سیدحسین. 1385ش، معرفت و معنویت، ترجمه انشاءالله رحمتی، تهران: سهروردی.

النصیر، یاسین. 1996م، الروایی والمکان، الموسوعة الصغیرة، منشورات الثقافة والاعلام.

نوذری، حسینعلی. 1379ش، صورت بندی مدرنیته و پست مدرنیته، تهران: نقش جهان.

وبر، ماکس. 1367ش، مفاهیم اساسی جامعه شناسی، ترجمه احمد صدارتی، تهران: نشر مرکز.

وثوقی، منصور و علی اکبر نیک خلق. 1376ش، مبانی جامعه شناسی، تهران: خردمند.

یوسفی اشکوری، حسن. 1379ش، شریعتی و نقد سنت، تهران: یادآوران.

 

المقالات والرسالات الجامعیة

اشرف نوحه گر، اکرم. 1394ش، «بررسی و تحلیل عناصر داستانی رمان «اهل غرق» منیرو روانی پور و رمان «الورم» ابراهیم الکونی»، استاد راهنما: محمد حسین سرداغی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بین المللی امام خمینی. 

اکبری زاده، فاطمه و محمد طیبی. 1435ق، «حواریة اللغة فی روایات ابراهیم الکونی»، مجلة دراسات فی العلوم.

بدری، احمد الناوی. 2003م، «خصوصیة تشکیل المکان فی آثار إبراهیم الکونی؛ الروائیةالرباعیة نموذجا»، مجلة فصول للنقد والأدب، المجلد 62، العدد 1، صص 286- 301.

ستقوفة، علال. 2008م، «مخیال الصحراء فی روایات ابراهیم الکونی»، مذکرة مقدمة لنیل شهادة الدکتوراه، تخصص اللغة العربیة وآدابها، الجزائر.

فاضلی، مهبود و حسینی، فاطمه سادات. 1391ش، «سنت و مدرنیته در رمان همسایه‌ها»، فصلنامه علمی پژوهشی زبان فارسی، ش 27.

متولّی، حدیثه و لیلا قاسمی حاجی آبادی و طاهره چالدره. ربیع 1397ش، «دراسة الخطّة فی روایة "الزمن الموحش" من حیدر حیدر»، فصلیة دراسات الأدب المعاصر، السنة العاشرة، العدد السابع والثلاثون، صص61- 81.